Kiểm Tra Chuyên Ngành Hàng Nhập Khẩu: Quy Trình, Hồ Sơ Và Quy Định Mới Nhất
Kiểm duyệt bài viết và thẩm định chuyên môn Ms. Hoàng Ngọc
Kiểm tra chuyên ngành là một trong những thủ tục quan trọng và cũng phức tạp nhất trong quá trình nhập khẩu hàng hóa. Việc xác định chính xác hàng hóa có thuộc diện kiểm tra hay không sẽ giúp doanh nghiệp chủ động về thời gian thông quan, hạn chế phát sinh chi phí lưu kho bãi và tránh các rủi ro pháp lý không đáng có.
Trong bài viết dưới đây, Hoa Nam Logistics sẽ giúp doanh nghiệp hiểu rõ kiểm tra chuyên ngành là gì, danh mục hàng hóa nhập khẩu phải kiểm tra, quy trình thực hiện và các trường hợp được miễn kiểm tra theo quy định mới nhất.
Bạn chưa chắc chắn lô hàng của mình có phải kiểm tra chuyên ngành hay không?
Liên hệ ngay Hoa Nam Logistics để được hỗ trợ tra cứu mã HS, kiểm tra chính sách mặt hàng và tư vấn thủ tục nhập khẩu miễn phí. Hotline: 1900.633.053 - 0948.688.692

1. Kiểm tra chuyên ngành hàng nhập khẩu là gì?
Theo khoản 10, điều 3, nghị định 85/2019/NĐ-CP:
“Kiểm tra chuyên ngành là việc cơ quan kiểm tra chuyên ngành căn cứ các quy định của pháp luật về tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật để xem xét, đánh giá, xác định hàng hóa đạt yêu cầu xuất khẩu, nhập khẩu, quá cảnh theo quy định của pháp luật có liên quan.”
Vậy kiểm tra chuyên ngành hàng nhập khẩu là hoạt động do cơ quan quản lý nhà nước hoặc tổ chức được chỉ định thực hiện nhằm đánh giá, kiểm định chất lượng, an toàn, kiểm dịch hoặc sự phù hợp quy chuẩn của hàng hóa trước khi được phép lưu thông tại Việt Nam.
Tùy theo từng nhóm hàng, cơ quan quản lý chuyên ngành có thể tiến hành:
- Kiểm tra hồ sơ.
- Lấy mẫu thử nghiệm.
- Đánh giá chất lượng.
- Kiểm dịch động thực vật.
- Kiểm tra an toàn thực phẩm.
- Đánh giá sự phù hợp quy chuẩn kỹ thuật.
Sau khi hàng hóa đáp ứng đầy đủ yêu cầu, cơ quan có thẩm quyền sẽ cấp chứng thư hoặc giấy chứng nhận làm căn cứ để cơ quan Hải quan thực hiện thông quan.
Đối với doanh nghiệp nhập khẩu, việc kiểm tra chuyên ngành ảnh hưởng trực tiếp đến:
- Thời gian thông quan hàng hóa.
- Chi phí lưu kho, lưu container.
- Kế hoạch sản xuất và giao hàng.
- Chi phí logistics phát sinh.
Nếu hàng hóa không đáp ứng yêu cầu quản lý chuyên ngành, doanh nghiệp có thể phải tái xuất, tiêu hủy hoặc thực hiện các biện pháp xử lý khác theo quy định.
👉 Có thể bạn quan tâm : Kiểm Tra Chất Lượng Hàng Hóa Nhập Khẩu Mới Nhất
.jpg)
2. Danh mục hàng hóa phải kiểm tra chuyên ngành
Không phải mọi hàng nhập khẩu đều phải kiểm tra chuyên ngành; chỉ những mặt hàng nằm trong danh mục quản lý của từng bộ/ngành hoặc có yêu cầu pháp lý cụ thể mới phải làm. Dưới đây là các nhóm mặt hàng bắt buộc phải thực hiện kiểm tra:
| Hạng mục kiểm tra chuyên ngành | Văn bản quy định | Nội dung văn bản |
| Hàng hóa phải kiểm dịch | Nghị định 89/2018/NĐ-CP | Hướng dẫn Luật phòng, chống bệnh truyền nhiễm về kiểm dịch y tế biên giới |
| Hàng hóa phải kiểm tra an toàn thực phẩm | Thông tư 28/2021/TT-BYT | Danh mục thực phẩm, phụ gia, dụng cụ, vật liệu bao gói chứa đựng phải kiểm tra khi nhập khẩu |
| Quyết định 1182/QĐ-BCT 2021 | Danh mục mặt hàng nhập khẩu (kèm theo mã HS) thực hiện kiểm tra chuyên ngành | |
| Danh mục hàng hóa phải kiểm tra chất lượng | Thông tư 12/2022/TT-BGTVT | Quy định Danh mục hàng hóa có khả năng gây mất an toàn thuộc trách nhiệm quản lý của Bộ GTVT |
| Thông tư 01/2021/TT-BLĐTBXH | Danh mục sản phẩm, hàng hóa nhóm 2 của Bộ Lao động Thương binh và Xã hội | |
| Quyết định 1182/QĐ-BCT 2021 | Danh mục mặt hàng nhập khẩu (kèm theo mã HS) thực hiện kiểm tra chuyên ngành | |
| Quyết định 3115/QĐ-BKHCN 2020 | Sửa đổi Quyết định 3810/QĐ-BKHCN về Danh mục sản phẩm, hàng hóa nhóm 2 của Bộ KHCN | |
| Quyết định 3810/QĐ-BKHCN 2019 | Danh mục sản phẩm hàng hóa nhóm 2 thuộc trách nhiệm quản lý của Bộ KHCN | |
| Quyết định 9981/QĐ-BCA 2019 | Công bố mã số HS Danh mục sản phẩm, hàng hóa nhóm 2 thuộc quản lý của Bộ Công an | |
| Thông tư 08/2019/TT-BCA | Danh mục hàng hóa có khả năng gây mất an toàn của Bộ Công an | |
| Thông tư 22/2018/TT-BLĐTBXH | Danh mục hàng hóa nhóm 2 thuộc trách nhiệm quản lý của Bộ LĐTBXH | |
| Hàng hóa phải kiểm tra đo lường | Quyết định 2284/QĐ-BKHCN 2018 | Danh mục phương tiện đo nhóm 2 phải phê duyệt mẫu khi nhập khẩu |
| Danh mục hàng hóa phải kiểm tra quy chuẩn, tiêu chuẩn | Thông tư 01/2021/TT-BTTTT | Sửa đổi Thông tư 11/2020/TT-BTTTT Danh mục sản phẩm, hàng hóa nhóm 2 của Bộ TT&TT |
| Thông tư 11/2020/TT-BTTTT | Danh mục sản phẩm, hàng hóa nhóm 2 thuộc quản lý của Bộ TT&TT | |
| Thông tư 19/2019/TT-BXD | Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về sản phẩm, hàng hóa vật liệu xây dựng | |
| Quyết định 765/QĐ-BCT 2019 | Công bố danh mục mặt hàng (kèm theo mã HS) đã được cắt giảm kiểm tra chuyên ngành | |
| Văn bản 17/VBHN-BCT 2017 | Hợp nhất Thông tư liên tịch về quản lý chất lượng thép trong nước và nhập khẩu | |
| Thông tư 21/2017/TT-BCT | Quy chuẩn kỹ thuật đối với sản phẩm dệt may (trước khi lưu thông) | |
| Thông tư 37/2013/TT-BCT | Quy định nhập khẩu thuốc lá điếu, xì gà | |
| Hàng hóa phải kiểm tra hiệu suất năng lượng | Quyết định 1182/QĐ-BCT 2021 | Danh mục mặt hàng nhập khẩu (kèm theo mã HS) thực hiện kiểm tra chuyên ngành |
| Công văn 1316/BCT-TKNL 2018 | Về kiểm tra hiệu suất năng lượng tối thiểu sau khi thông quan | |
| Hàng hóa phải kiểm tra văn hóa phẩm | Thông tư 24/2018/TT-BVHTTDL | Danh mục hàng hóa XK, NK thuộc phạm vi quản lý chuyên ngành văn hóa |
| Hàng hóa phải kiểm tra an toàn bức xạ | Thông tư 112/2015/TTLT-BTC-BKHCN | Hướng dẫn phối hợp kiểm tra, phát hiện, xử lý chất phóng xạ tại cửa khẩu |
Bạn chưa chắc chắn lô hàng của mình có phải kiểm tra chuyên ngành hay không?
Liên hệ ngay Hoa Nam Logistics để được hỗ trợ tra cứu mã HS, kiểm tra chính sách mặt hàng và tư vấn thủ tục nhập khẩu miễn phí. Hotline: 1900.633.053 - 0948.688.692
3. Quy trình kiểm tra chuyên ngành hàng nhập khẩu
Để quá trình thông quan diễn ra thuận lợi, doanh nghiệp cần thực hiện đầy đủ các bước sau:
Bước 1: Chuẩn bị hồ sơ đăng ký kiểm tra chuyên ngành
Doanh nghiệp tập hợp đầy đủ bộ chứng từ xuất nhập khẩu (Shipping Docs) bao gồm:
- Hợp đồng ngoại thương (Sales Contract).
- Hóa đơn thương mại (Commercial Invoice).
- Phiếu đóng gói (Packing List).
- Vận đơn (Bill of Lading).
- Tờ khai hải quan nhập khẩu.
- Giấy đăng ký kiểm tra chuyên ngành (theo mẫu của từng bộ ngành cụ thể).
Bước 2: Nộp hồ sơ và đăng ký kiểm tra
Doanh nghiệp thực hiện đăng ký thông qua:
- Đăng ký trực tuyến: trên Cổng thông tin một cửa quốc gia
- Nộp trực tiếp tại: các cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền hoặc các tổ chức giám định được chỉ định (như Vinacontrol CE).
Bước 3: Lấy mẫu và thử nghiệm
Sau khi tiếp nhận hồ sơ, cơ quan chức năng sẽ:
- Kiểm tra hồ sơ.
- Lấy mẫu hàng hóa.
- Thử nghiệm các chỉ tiêu kỹ thuật.
- Đánh giá mức độ phù hợp với quy chuẩn hiện hành.
Việc lấy mẫu có thể thực hiện tại cảng hoặc tại kho bảo quản của doanh nghiệp nếu được chấp thuận.
Bước 4: Nhận kết quả và thông quan hàng hóa
-
Nếu kết quả đạt yêu cầu, cơ quan kiểm tra cấp giấy chứng nhận hợp quy/hợp chuẩn. Doanh nghiệp nộp chứng thư này cho hải quan để hoàn thành thủ tục thông quan.
-
Nếu kết quả không đạt, doanh nghiệp phải xử lý tái xuất, tiêu hủy hoặc khắc phục theo quyết định của cơ quan quản lý.
👉 Nếu bạn không có bộ phận chuyên trách mảng xnk này, có thể tham khảo dịch vụ nhập hàng Trung Quốc chính ngạch trọn gói của Hoa Nam Logistics, sẽ được hỗ trợ làm mọi thủ tục hải quan theo đúng quy định pháp luật, cam kết hàng thông quan trong thời gian nhanh nhất.
Hoa Nam Logistics hỗ trợ trọn gói thủ tục kiểm tra chuyên ngành, đăng ký hồ sơ, kiểm định và thông quan hàng hóa. Liên hệ ngay:
4. Vai trò của quản lý chuyên ngành đối với hoạt động nhập khẩu
Kiểm tra và quản lý chuyên ngành đóng vai trò đặc biệt quan trọng trong hoạt động xuất nhập khẩu.
- Bảo vệ người tiêu dùng: Ngăn chặn hàng hóa kém chất lượng, không đảm bảo an toàn lưu thông trên thị trường.
- Đảm bảo chất lượng hàng hóa: Giúp kiểm soát tiêu chuẩn kỹ thuật, an toàn thực phẩm và chất lượng sản phẩm.
- Bảo vệ môi trường: Hạn chế nhập khẩu các sản phẩm có nguy cơ gây ô nhiễm hoặc ảnh hưởng đến hệ sinh thái.
- Tăng cường an ninh quốc gia: Kiểm soát các mặt hàng tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn như hóa chất độc hại, hàng nguy hiểm.
- Thúc đẩy phát triển thương mại: Việc tuân thủ tiêu chuẩn quốc tế giúp nâng cao năng lực cạnh tranh và uy tín của doanh nghiệp Việt Nam.
5. Các trường hợp được miễn kiểm tra chuyên ngành
Không phải mọi lô hàng nhập khẩu đều phải thực hiện kiểm tra chuyên ngành. Theo quy định tại Điều 22 Nghị định 85/2019/NĐ-CP, một số trường hợp được miễn kiểm tra nhà nước về an toàn thực phẩm và kiểm tra chất lượng nhằm tạo thuận lợi cho hoạt động xuất nhập khẩu.
5.1. Trường hợp được miễn kiểm tra an toàn thực phẩm
Các trường hợp được miễn kiểm tra nhà nước về an toàn thực phẩm đối với hàng nhập khẩu bao gồm:
- Hàng hóa nhập khẩu gửi qua dịch vụ bưu chính hoặc chuyển phát nhanh có trị giá hải quan nằm trong định mức được miễn thuế theo quy định của pháp luật.
- Hàng hóa nhập khẩu thuộc danh mục và định lượng miễn thuế phục vụ công tác, sinh hoạt của cơ quan, tổ chức nước ngoài được hưởng quyền ưu đãi, miễn trừ ngoại giao tại Việt Nam.
- Hành lý của người nhập cảnh nằm trong định mức miễn thuế theo quy định hiện hành.
- Hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu tại chỗ theo quy định của pháp luật hải quan.
5.2. Trường hợp được miễn kiểm tra chất lượng nhà nước
Đối với hoạt động kiểm tra chất lượng hàng hóa nhập khẩu, doanh nghiệp được miễn kiểm tra trong một số trường hợp sau:
- Hàng hóa nhập khẩu gửi qua dịch vụ bưu chính hoặc chuyển phát nhanh có trị giá hải quan được miễn thuế theo quy định.
- Hàng hóa tạm nhập khẩu để kinh doanh tại các cửa hàng miễn thuế.
- Hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu tại chỗ.
Mặc dù thuộc diện miễn kiểm tra chuyên ngành, doanh nghiệp vẫn cần chuẩn bị đầy đủ hồ sơ, chứng từ để xuất trình khi cơ quan Hải quan yêu cầu kiểm tra hoặc đối chiếu thông tin.
6. Cách tra cứu HS code để biết hàng có thuộc diện kiểm tra chuyên ngành không
Có 3 cách thực tế để tra mã HS và kiểm tra xem hàng có thuộc diện kiểm tra chuyên ngành hay không: tra theo mô tả hàng hóa trên cổng tra cứu, đối chiếu với biểu thuế/danh mục quản lý chuyên ngành, và xin xác định trước mã HS nếu hàng phức tạp.
Quy trình tra cứu
- Xác định thật chi tiết hàng hóa: tên hàng, công dụng, vật liệu, cấu tạo, thông số kỹ thuật, catalog hoặc ảnh mẫu. Việc này giúp phân loại HS chính xác hơn.
- Tra mã HS trên cổng tra cứu của Hải quan hoặc cơ sở dữ liệu HS của Bộ Công Thương bằng từ khóa/tên hàng.
- Đối chiếu mã HS vừa tra với danh mục hàng hóa phải kiểm tra chuyên ngành của từng bộ quản lý.
- Nếu mã HS rơi vào nhóm hàng có điều kiện, xem tiếp yêu cầu cụ thể: kiểm dịch, an toàn thực phẩm, chất lượng, văn hóa, y tế, đo lường, quy chuẩn kỹ thuật…
Cách nhận biết hàng có bị kiểm tra không
- Nếu mã HS nằm trong danh mục quản lý chuyên ngành của bộ/ngành thì hàng có khả năng phải làm thủ tục kiểm tra chuyên ngành.
- Nếu danh mục chỉ áp theo mô tả hàng hóa hoặc theo công dụng, bạn phải đọc cả tên hàng và chú giải HS, không chỉ nhìn 4 số đầu.
- Với hàng đặc thù, cách an toàn nhất là xin xác định trước mã HS từ cơ quan hải quan để giảm rủi ro bị phân loại sai.
Việc chủ động tìm hiểu và xác định chính xác mặt hàng kinh doanh có thuộc diện phải kiểm tra chuyên ngành nhập khẩu hay không giúp doanh nghiệp tối ưu hóa chi phí logictics và đẩy nhanh tốc độ thông quan. Để hạn chế sai sót trong khâu chuẩn bị chứng từ, doanh nghiệp nên cập nhật liên tục các văn bản pháp luật mới nhất hoặc tham vấn ý kiến từ các chuyên gia Forwarder uy tín.
👉 Bạn có thể tìm hiểu thông tin chi tiết hơn tại đây:

7. Hoa Nam Logistics - Dịch Vụ Nhập Khẩu Hàng Trung Quốc Trọn Gói Uy Tín, Chuyên Nghiệp
Hoa Nam Logistics là đơn vị chuyên cung cấp dịch vụ nhập khẩu hàng Trung Quốc chính ngạch trọn gói, hỗ trợ doanh nghiệp từ khâu tìm nguồn hàng, vận chuyển, khai báo hải quan đến xử lý thủ tục kiểm tra chuyên ngành.
Với đội ngũ giàu kinh nghiệm và quy trình làm việc chuyên nghiệp, chúng tôi cam kết:
✔ Tư vấn chính sách mặt hàng và thủ tục nhập khẩu chính xác.
✔ Tra cứu mã HS, thuế nhập khẩu và các chính sách quản lý chuyên ngành.
✔ Hỗ trợ kiểm tra chuyên ngành, kiểm định và công bố hợp quy trọn gói.
✔ Tư vấn và hỗ trợ xin C/O (Form E, Form RCEP...) để hưởng ưu đãi thuế nhập khẩu chỉ từ 0 - 5% theo quy định hiện hành.
✔ Hỗ trợ khai báo hải quan nhanh chóng, tối ưu thời gian thông quan.
✔ Vận chuyển hàng hóa Trung Quốc - Việt Nam an toàn, đúng tiến độ.
✔ Cung cấp đầy đủ hóa đơn VAT, chứng từ nhập khẩu và hồ sơ pháp lý theo quy định.
✔ Cam kết hàng hóa nhập khẩu chính ngạch, minh bạch nguồn gốc xuất xứ.
✔ Đội ngũ chuyên viên giàu kinh nghiệm, hỗ trợ tư vấn xuyên suốt từ khi lên đơn đến khi giao hàng tận nơi.
Liên hệ Hoa Nam Logistics ngay hôm nay để được tư vấn miễn phí về thủ tục nhập khẩu, tra cứu mã HS và báo giá vận chuyển chính ngạch Trung Quốc - Việt Nam.
🌐 Website: https://hoanamlogistics
☎ Hotline: 1900.633.053
📞 Di động/Zalo: 0948.688.692
FAQ - Câu Hỏi Thường Gặp Về Kiểm Tra Chuyên Ngành Hàng Nhập Khẩu
1. Kiểm tra chuyên ngành hàng nhập khẩu là gì?
Kiểm tra chuyên ngành là hoạt động đánh giá chất lượng, an toàn, kiểm dịch hoặc sự phù hợp quy chuẩn đối với một số mặt hàng nhập khẩu trước khi thông quan theo quy định của các Bộ, ngành quản lý.
2. Mọi hàng hóa nhập khẩu có phải kiểm tra chuyên ngành không?
Không. Chỉ những mặt hàng thuộc danh mục quản lý chuyên ngành hoặc có yêu cầu pháp lý cụ thể mới phải thực hiện kiểm tra. Phần lớn hàng hóa thông thường không thuộc diện kiểm tra chuyên ngành.
3. Làm thế nào để biết hàng hóa có phải kiểm tra chuyên ngành hay không?
Doanh nghiệp cần xác định chính xác mã HS của hàng hóa, sau đó đối chiếu với danh mục quản lý chuyên ngành của các Bộ, ngành để xác định chính sách áp dụng đối với từng mặt hàng.
4. Kiểm tra chuyên ngành có phải là kiểm tra chất lượng hàng hóa không?
Không hoàn toàn. Kiểm tra chất lượng chỉ là một trong nhiều hình thức kiểm tra chuyên ngành. Ngoài ra còn có kiểm dịch, kiểm tra an toàn thực phẩm, hiệu suất năng lượng và hợp quy.
5. Hồ sơ đăng ký kiểm tra chuyên ngành gồm những gì?
Thông thường hồ sơ bao gồm hợp đồng ngoại thương, invoice, packing list, vận đơn, tờ khai hải quan, giấy đăng ký kiểm tra và các tài liệu kỹ thuật liên quan đến hàng hóa nhập khẩu.
6. Thời gian kiểm tra chuyên ngành mất bao lâu?
Thời gian xử lý phụ thuộc vào từng loại hàng hóa và cơ quan quản lý. Thông thường quá trình kiểm tra chuyên ngành kéo dài từ 1 đến 10 ngày làm việc kể từ khi hoàn tất việc lấy mẫu và thử nghiệm.
7. Hàng hóa không đạt kiểm tra chuyên ngành sẽ xử lý như thế nào?
Nếu hàng hóa không đáp ứng yêu cầu quản lý chuyên ngành, doanh nghiệp có thể phải tái xuất, tiêu hủy hoặc thực hiện các biện pháp khắc phục theo quyết định của cơ quan có thẩm quyền.
8. Doanh nghiệp có thể đưa hàng về kho bảo quản khi chờ kết quả kiểm tra không?
Đối với một số loại hàng hóa, doanh nghiệp được phép đưa hàng về bảo quản trong thời gian chờ kết quả kiểm tra nếu đáp ứng đầy đủ điều kiện theo quy định của cơ quan Hải quan và cơ quan chuyên ngành.
9. Có những trường hợp nào được miễn kiểm tra chuyên ngành?
Một số trường hợp được miễn kiểm tra gồm hàng hóa chuyển phát nhanh có trị giá miễn thuế, hàng ngoại giao, hàng xuất nhập khẩu tại chỗ và hàng kinh doanh tại cửa hàng miễn thuế.
10. Doanh nghiệp nên làm gì để hạn chế rủi ro khi kiểm tra chuyên ngành?
Doanh nghiệp nên xác định đúng mã HS, kiểm tra chính sách mặt hàng trước khi nhập khẩu và chuẩn bị đầy đủ hồ sơ. Việc sử dụng dịch vụ logistics chuyên nghiệp cũng giúp giảm đáng kể rủi ro phát sinh.
LIÊN HỆ HOA NAM LOGISTICS
CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƯ THƯƠNG MẠI VÀ XUẤT NHẬP KHẨU HOA NAM LOGISTICS
- MST: 0110167925
- VPHN: Tầng 2 TTTM Mipec số 2 Long Biên 2 , Ngọc Lâm , Hà Nội
- Hotline: 1900.633.053
- Email: hoanamlogistics.com@gmail.com









