CO Form B là gì? Tất cả những điều bạn cần biết về Form B

CO Form B là Giấy chứng nhận xuất xứ (C/O) không ưu đãi, dùng để xác nhận nguồn gốc hàng hóa từ quốc gia xuất khẩu nhằm áp dụng thuế suất MFN và phục vụ quản lý xuất xứ. Khi nhập hàng Trung Quốc về Việt Nam, CO Form B thường không bắt buộc và không mang ưu đãi thuế như Form E, chỉ sử dụng trong một số trường hợp đặc biệt khi không thể dùng C/O ưu đãi.

Bài viết dưới đây giúp doanh nghiệp hiểu đúng bản chất CO Form B là gì? Khi nào cần CO Form B khi nhập hàng Trung Quốc về Việt Nam?, tránh nhầm lẫn với Form E và chủ động lựa chọn chứng từ phù hợp khi nhập khẩu hàng Trung Quốc về Việt Nam.

1. C/O Form B là gì? Bản chất trong nghiệp vụ hải quan

CO Form B (Certificate of Origin – Form B) là giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa không ưu đãi, được cấp theo thông lệ thương mại quốc tế, không gắn với bất kỳ Hiệp định thương mại tự do (FTA) nào.

Tại Việt Nam, CO Form B cho hàng xuất khẩu thường do Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) hoặc đơn vị được ủy quyền cấp. Đối với hàng nhập khẩu từ Trung Quốc, Form B do cơ quan có thẩm quyền phía Trung Quốc (phổ biến là CCPIT) cấp.

Việc xác định xuất xứ cho Form B dựa trên các quy tắc không ưu đãi quy định tại Thông tư 05/2018/TT-BCT của Bộ Công Thương với mục đích:

• Xác nhận quốc tịch hàng hóa

• Làm căn cứ áp thuế MFN

• Phục vụ quản lý hạn ngạch, thống kê thương mại

• Kiểm soát phòng vệ thương mại (chống bán phá giá, chống lẩn tránh xuất xứ…)

👉 Có thể hiểu ngắn gọn: CO Form B không giúp giảm thuế, nhưng giúp chứng minh hàng “đến từ đâu” một cách hợp pháp.

Đối với các nhà nhập khẩu mới, cần hiểu rằng C/O Form B đóng vai trò như một "tấm hộ chiếu" chứng minh quốc tịch của hàng hóa, giúp cơ quan hải quan thực hiện công tác thống kê, quản lý hạn ngạch và áp dụng các biện pháp phòng vệ thương mại như thuế chống bán phá giá hoặc thuế tự vệ.

2. CO Form B được sử dụng trong trường hợp nào?

Form B áp dụng khi nước nhập khẩu yêu cầu chứng minh xuất xứ để hưởng thuế MFN, hoặc kiểm soát hàng hóa cấm/limit. Nó phổ biến cho xuất nhập khẩu toàn cầu, không phụ thuộc FTA cụ thể.

• Trường hợp cần dùng: Nước nhập như Mỹ, EU yêu cầu Form B từ các nước đang phát triển không có GSP. Ở Việt Nam, nhập khẩu từ Trung Quốc dùng khi không đủ điều kiện Form E, hoặc hàng đi transit qua nước thứ ba.

• Không bắt buộc: Nếu không yêu cầu chứng xuất xứ, hoặc dùng form ưu đãi khác.

• Quy trình: Nhà xuất khẩu Trung Quốc nộp hồ sơ (hóa đơn, packing list, invoice) cho cơ quan cấp (China Council for the Promotion of International Trade - CCPIT), nhận giấy trong 1-3 ngày.

Form B có hiệu lực 12 tháng từ ngày cấp, phải nộp kèm tờ khai hải quan VNACCS.

3. C/O Form B có được giảm thuế nhập khẩu không?

Một trong những câu hỏi phổ biến nhất là liệu có được giảm thuế khi có C/O Form B hay không. Câu trả lời ngắn gọn là: C/O Form B không giúp doanh nghiệp được hưởng ưu đãi thuế quan đặc biệt.

Dưới đây là các mức thuế liên quan khi sử dụng Form B:

• Thuế suất MFN (Most Favored Nation): Đây là mức thuế tối huệ quốc mà các thành viên WTO dành cho nhau. Khi có C/O Form B, cơ quan hải quan sẽ căn cứ vào đó để áp dụng mức thuế MFN này.

• Thuế suất thông thường: Nếu hàng hóa không có bất kỳ loại C/O nào hoặc bị nghi ngờ về xuất xứ, hải quan có thể áp dụng mức thuế suất thông thường (thường cao hơn nhiều so với MFN). Do đó, Form B giúp đảm bảo hàng hóa không bị rơi vào nhóm thuế suất cao nhất này.

• So với các Form ưu đãi (như Form E, Form D): Các loại C/O ưu đãi có thể đưa mức thuế về 0% hoặc 5%, trong khi Form B chỉ dừng lại ở việc xác nhận xuất xứ để hưởng thuế MFN mặc định.

4. Khi nào cần dùng C/O Form B cho hàng Trung Quốc nhập về Việt Nam?

Thông thường, khi nhập hàng từ Trung Quốc, doanh nghiệp sẽ ưu tiên xin C/O Form E để được hưởng ưu đãi thuế từ hiệp định ACFTA. Tuy nhiên, vẫn có những trường hợp cụ thể mà bạn cần đến C/O Form B:

• Hàng hóa không đạt tiêu chí ưu đãi của Form E: Nếu sản phẩm sản xuất tại Trung Quốc nhưng không đáp ứng được các quy tắc xuất xứ nghiêm ngặt của hiệp định ACFTA (ví dụ: hàm lượng giá trị khu vực không đủ, hoặc không thay đổi mã số HS tương ứng), nhà xuất khẩu sẽ không thể cấp Form E. Lúc này, Form B là giải pháp thay thế để chứng minh hàng vẫn có gốc gác từ Trung Quốc.

• Nước thứ ba yêu cầu: Trong các đơn hàng tam giác (hàng từ Trung Quốc nhưng bán qua một công ty trung gian ở quốc gia khác), đối tác hoặc ngân hàng (thanh toán L/C) có thể yêu cầu C/O Form B để làm rõ nguồn gốc không ưu đãi.

• Tránh các biện pháp phòng vệ: Một số mặt hàng nhạy cảm như sắt thép, điện tử, hoặc gỗ thường bị kiểm soát chặt chẽ về xuất xứ để tránh gian lận. Form B giúp doanh nghiệp minh bạch hóa nguồn gốc, tránh bị áp các mức thuế trừng phạt do nghi ngờ lẩn tránh xuất xứ.

Nếu bạn đang gặp khó khăn trong việc vận hành các lô hàng phức tạp, việc sử dụng các đơn vị cung cấp dịch vụ vận chuyển hàng Trung Quốc về Việt Nam chuyên nghiệp sẽ giúp bạn tư vấn kỹ hơn về việc nên yêu cầu đối tác cung cấp loại Form nào để tối ưu chi phí và đảm bảo an toàn pháp lý. Hoặc liên hệ trực tiếp với chúng tôi theo Hotline để được tư vấn miễn phí 24/7:

5. So sánh sự khác biệt giữa C/O Form B và C/O Form E

Form E dành riêng cho ASEAN - Trung Quốc (ACFTA), còn Form B là mẫu chung. Để tránh nhầm lẫn trong quá trình làm thủ tục, doanh nghiệp cần phân biệt rõ hai loại form này qua bảng so sánh chi tiết dưới đây:

👉 Với hàng Trung Quốc nhập Việt Nam, Form E luôn là lựa chọn ưu tiên. Form B chỉ dùng khi không thể áp dụng Form E.

Có thể bạn cần tìm hiểu thêm thông tin chi tiết C/O Form E và Cách tối ưu thuế nhập khẩu 0% từ Trung Quốc

6. Các tiêu chí xác định xuất xứ của C/O Form B

Dù không mang lại ưu đãi thuế, nhưng để được cấp C/O Form B, hàng hóa vẫn phải vượt qua các bài kiểm tra về tiêu chí xuất xứ. Có 3 tiêu chí chính bạn cần lưu ý:

1. Nhà cung cấp chỉ cấp Form B: Do không đủ điều kiện ACFTA (ví dụ hàng lắp ráp từ linh kiện ngoài khu vực, hoặc hàng thời vụ).

2. Hàng transit qua nước thứ ba: Nếu hàng Trung Quốc đi Ấn Độ rồi về VN, cần Form B chứng xuất xứ gốc.

3. Yêu cầu kiểm soát chất lượng: Hải quan VN kiểm tra nguồn gốc cho hàng nhạy cảm (thực phẩm, hóa chất) theo Thông tư 14/2015/TT-BTC.

4. Không cần nếu:

   • Dùng Form E để giảm thuế.

   • Hàng giá trị thấp (<20 triệu VND), tự khai xuất xứ.

   • Áp thuế MFN mặc định, không yêu cầu C/O.

Thực tế 2025, 80% lô hàng Trung Quốc dùng Form E; Form B chỉ 5-10% theo thống kê Tổng cục Hải quan.

Khi thực hiện các giao dịch nhập khẩu lớn, nếu doanh nghiệp không tự tin về việc kiểm soát các tiêu chí này, có thể cân nhắc sử dụng dịch vụ ủy thác xuất nhập khẩu của Hoa Nam Logistics để các chuyên gia của chúng tôi sẽ thay bạn xử lý bộ chứng từ và chịu trách nhiệm trước pháp quan. hoặc liên hệ ngay với chung tôi theo số Hotline: 1900.633.053 để được tư vấn chi tiết và cụ thể.

7. Hướng dẫn kê khai các ô quan trọng trên C/O Form B

Bộ Công Thương là cơ quan quản lý nhà nước về cấp C/O tại Việt Nam, trực tiếp cấp hoặc ủy quyền cho các tổ chức khác như Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) và các Phòng Quản lý Xuất nhập khẩu khu vực thực hiện việc cấp C/O, bao gồm cả C/O Form B.

Việc kê khai sai lệch thông tin là nguyên nhân hàng đầu khiến C/O bị hải quan bác bỏ. Dưới đây là hướng dẫn cho các ô (Box) quan trọng khi kê khai CO mẫu B của Việt Nam quy định cụ thể như sau:

Hướng dẫn kê khai CO form B chi tiết

8. Thủ tục & Quy Trình xin cấp C/O mẫu B

Hồ sơ xin cấp CO Form B

Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) là đơn vị được Bộ Công Thương ủy quyền cấp C/O mẫu B. Để được cấp C/O Form B, doanh nghiệp phải chuẩn bị bộ hồ sơ gồm có đầy đủ giấy tờ, chứng từ như sau:

• Đơn đề nghị cấp C/O Form B theo mẫu đã được kê khai đầy đủ, hoàn chỉnh và hợp lệ. Theo Mẫu số 04 quy định tại Phụ lục ban hành kèm theo Nghị định này.
• Phiếu ghi chép hồ sơ Form B
• Mẫu C/O Form B tương ứng – đã khai hoàn chỉnh, chính xác.
• Bản sao có đóng dấu tờ khai hải quan sau khi đã hoàn thành thủ tục hải quan. Trường hợp hàng xuất không phải khai tờ khai theo quy định: không cần nộp mục này.
• Bản sao vận tải đơn hoặc bản sao các chứng từ vận tải tương đương đối với trường hợp thương nhân không có vận tải đơn.
• Bản sao có đóng dấu hóa đơn thương mại, tóm tắt quy trình sản xuất hàng hóa;
• Bản sao hợp đồng mua bán hàng hóa hoặc hóa đơn GTGT mua bán nguyên liệu, phụ liệu trong nước (nếu có);
• Bản kê khai chi tiết mã HS của nguyên vật liệu đầu vào và mã HS của sản phẩm đầu ra (nếu có).
• Packing List và Sales Contract để hồ sơ logic, khớp dữ liệu (thường được cơ quan cấp yêu cầu xuất trình khi đối chiếu).

Trong trường hợp cần thiết, cơ quan, tổ chức cấp Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa kiểm tra thực tế tại cơ sở sản xuất của thương nhân theo quy định tại Khoản 1 Điều 28 Nghị định này; hoặc yêu cầu thương nhân đề nghị cấp Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa nộp bổ sung các chứng từ dưới dạng bản sao (đóng dấu sao y bản chính của thương nhân) như: Tờ khai hải quan nhập khẩu nguyên liệu, phụ liệu dùng để sản xuất ra hàng hóa xuất khẩu (trong trường hợp có sử dụng nguyên liệu, phụ liệu nhập khẩu trong quá trình sản xuất); hợp đồng mua bán hoặc hóa đơn giá trị gia tăng mua bán nguyên liệu, phụ liệu trong nước (trong trường hợp có sử dụng nguyên liệu, phụ liệu mua trong nước trong quá trình sản xuất); giấy phép xuất khẩu (nếu có); chứng từ, tài liệu cần thiết khác.

Quy trình xin cấp C/O Form B

Bước 1: Tiến hành đăng ký hồ sơ thương nhân

Đối với doanh nghiệp lần đầu tiên đề nghị cấp C/O thì cần phải tiến hành đăng ký hồ sơ thương nhân. Hồ sơ thương nhân được khai báo qua trang điện tử https://covcci.com.vn/.

Bước 2: Nộp bộ hồ sơ đề nghị cấp C/O Form B

Sau khi doanh nghiệp hoàn thành khai báo hồ sơ trên hệ thống, VCCI sẽ tự động cập nhật số C/O.

Bước 3: Tiếp nhận và xem xét bộ hồ sơ

VCCI sẽ tiến hành kiểm tra tính hợp lệ, đầy đủ của bộ hồ sơ và thông báo cho thương nhân một trong những nội dung sau:

• Chấp nhận cấp C/O trong trường hợp bộ hồ sơ đầy đủ, hợp lệ và thông báo rõ thời gian nhận được CO tới thương nhân;
• Đề nghị bổ sung chứng từ, giấy tờ trong trường hợp bộ hồ sơ thiếu (Có nêu cụ thể những chứng từ cần bổ sung);
• Đề nghị kiểm tra lại chứng từ trong trường hợp thấy có mâu thuẫn;
• Đề nghị kiểm tra tại cơ sở sản xuất của thương nhân nếu cần thiết theo quy định tại Khoản 1, Điều 28, Nghị định số 31/2018/NĐ-CP;
• Từ chối cấp C/O trong trường hợp phát hiện thấy có sai phạm theo quy định tại Điều 21, Nghị định số 31/2018/NĐ-CP.

Bước 4: Thời gian xin cấp giấy chứng nhận xuất xứ hàng háo CO form B thường mất khoảng là 1-2 ngày (không kể thời gian phát sinh). Tuy nhiên, doanh nghiệp cần phải đảm bảo chuẩn bị hồ sơ chính xác, đầy đủ. Sau khi kiểm tra bộ hồ sơ xong, VCCI sẽ tiến hành cấp CO cho doanh nghiệp.

9. Các lỗi thường gặp khiến doanh nghiệp bị bác C/O Form B

Trong thực tế nghiệp vụ, rất nhiều doanh nghiệp gặp rắc rối vì những lỗi nhỏ nhưng gây hậu quả lớn:

1. Thông tin bất nhất: Trọng lượng hoặc số lượng trên C/O không khớp với Packing List hay Vận đơn.
2. Sai tiêu chí xuất xứ: Khai hàng là WO (thuần túy) nhưng thực tế sản phẩm lại được cấu thành từ linh kiện nhập khẩu.
3. Lỗi hình thức: Thiếu con dấu, chữ ký của cơ quan cấp hoặc người có thẩm quyền.
4. Chậm trễ trong nộp chứng từ: Nộp C/O sau khi đã thông quan mà không khai báo nợ C/O trên tờ khai hải quan từ trước.

Để được giải đáp nhanh các thắc mắc về tính hợp lệ của chứng từ, bạn có thể liên hệ qua Hotline: 1900.633.053 Tư vấn CO, chứng từ xuất xứ hàng hóa để được hỗ trợ kịp thời, tránh tình trạng hàng bị kẹt tại cảng phát sinh chi phí kho bãi.

Đúc kết từ Hoa Nam Logistics:

Dù không trực tiếp mang lại ưu đãi giảm thuế như Form E, nhưng C/O Form B vẫn là một "vũ khí" quan trọng để doanh nghiệp bảo vệ mình trong các cuộc kiểm tra xuất xứ và đảm bảo tuân thủ luật lệ thương mại quốc tế. Việc hiểu rõ bản chất và cách áp dụng Form B sẽ giúp quy trình nhập khẩu hàng Trung Quốc của bạn trở nên chuyên nghiệp và an toàn hơn.

Ví dụ dễ hiểu: Hãy tưởng tượng C/O Form E như một tấm "thẻ thành viên thân thiết" giúp bạn được giảm giá 50% khi vào cửa (ưu đãi thuế quan), còn C/O Form B giống như tấm Chứng minh nhân dân. Nó không giúp bạn được giảm giá, nhưng nó chứng minh bạn là ai và bạn đến từ đâu để bạn được phép vào cửa theo đúng quy định chung (thuế MFN) mà không bị nghi ngờ là khách lạ không rõ lai lịch.

Trên đây là giải đáp toàn bộ thông tin về CO Form B là gì, CO Form B xuất đi đâu, cách kê khai thông tin trên CO mẫu B như thế nào mà Hoa Nam Logistics Logistics muốn chia sẻ tới bạn đọc. Hy vọng qua những chia sẻ trên mang tới cho bạn đọc nhiều thông tin bổ ích!