Lộ trình loại bỏ tiểu ngạch 2030 & Nghị định 122/2024/NĐ-CP: doanh nghiệp cần làm gì?

Nguồn: Cổng Thông tin điện tử Chính phủ

“Cửa hẹp cho tiểu ngạch đang dần đóng lại. Bạn sẽ tiếp tục chờ đợi rủi ro hay chủ động làm chủ chuỗi cung ứng trước thời hạn 2030?”

Nghị định 122/2024/NĐ-CP không chỉ là một văn bản pháp lý, mà là lời cảnh báo cuối cùng cho những lô hàng “không hóa đơn” đang lênh đênh ngoài biên giới.

Trong bối cảnh toàn cầu hóa, mối quan hệ kinh tế Việt - Trung là huyết mạch không thể tách rời. Tuy nhiên, năm 2026 sẽ đánh dấu một bước ngoặt lớn: Chính phủ thắt chặt quản lý biên mậu, mở đầu cho lộ trình xóa bỏ hoàn toàn vận chuyển tiểu ngạch vào năm 2030

Điều này đồng nghĩa với một thực tế không thể né tránh:

Hoạt động xuất nhập khẩu sẽ bước sang giai đoạn “chính quy hóa toàn diện” – nơi mọi hàng hóa qua biên giới đều phải minh bạch về nguồn gốc, chất lượng và nghĩa vụ thuế.

Lộ trình loại bỏ tiểu ngạch 2030 & Nghị định 122/2024/NĐ-CP: doanh nghiệp sẽ chịu tác động:

1. Lộ trình 2030: Dấu chấm hết cho kỷ nguyên "đi lậu"

Việc loại bỏ tiểu ngạch 100% đến năm 2030 là một phần trong chiến lược chuyên nghiệp hóa hoạt động xuất nhập khẩu. Điều này có nghĩa là mọi hàng hóa qua biên giới đều phải được kiểm soát chặt chẽ về nguồn gốc, chất lượng và nghĩa vụ thuế. 

Trong giai đoạn này:

• Các tuyến đường mòn, lối mở sẽ bị kiểm soát chặt

• Hoạt động gom hàng không chứng từ sẽ khó tồn tại

• Nguy cơ tắc biên vô thời hạn và thu giữ hàng hóa tăng cao

Đối với doanh nghiệp, việc trì hoãn chuyển đổi sang chính ngạch không còn là bài toán tiết kiệm chi phí, mà là một canh bạc mạo hiểm. Khi biên giới siết chặt, các tuyến đường mòn, lối mở sẽ bị kiểm soát gắt gao, dẫn đến tình trạng tắc biên vô thời hạn và nguy cơ bị thu giữ hàng hóa bất cứ lúc nào.

👉 Nếu bạn còn đang phân vân giữa hai hình thức này, hãy xem ngay bài So sánh chi tiết Vận chuyển Chính ngạch và Tiểu ngạch để thấy rõ rủi ro pháp lý mà bạn có thể đang đối mặt.

2. Tác động của Nghị định 122/2024/NĐ-CP: "Luật chơi" mới từ năm 2026

Nghị định 122/2024/NĐ-CP tập trung vào việc kiểm soát chặt chẽ các mặt hàng qua biên giới và lộ trình chuyển đổi chính ngạch bắt buộc.

Những thay đổi trọng yếu bao gồm:

• Kiểm soát mã HS Code: Việc khai sai mã HS để né thuế sẽ bị xử phạt hành chính nặng nề hoặc bị truy thu thuế sau hậu kiểm.
• Yêu cầu chứng từ sạch: 100% hàng hóa phải có hóa đơn VAT, chứng nhận xuất xứ (C/O) và hợp đồng thương mại minh bạch.
• Siết chặt kiểm dịch: Các mặt hàng đặc thù như máy móc, linh kiện hay thực phẩm sẽ phải tuân thủ quy trình kiểm tra chuyên ngành nghiêm ngặt hơn.

👉 Điều này khiến vận chuyển tiểu ngạch gần như không còn “đất sống” trong giai đoạn tới.

3. Rủi ro khi người kinh doanh "chậm chân" trong việc chuyển đổi

Thực tế từ các case study cho thấy, 70% sự cố thông quan đến từ sai sót chứng từ và không nắm vững luật. Việc tiếp tục đi tiểu ngạch sau khi Nghị định 122 có hiệu lực sẽ khiến doanh nghiệp đối mặt với:

• Mất ưu đãi thuế: Không có C/O Form E đồng nghĩa với việc bạn bỏ lỡ mức thuế nhập khẩu 0% theo hiệp định ACFTA.
• Hệ lụy kế toán: Không có hóa đơn VAT đầu vào khiến doanh nghiệp khó hạch toán chi phí và dễ bị "tuýt còi" khi thanh tra thuế.
• Đứt gãy chuỗi cung ứng: Hàng về chậm 7-15 ngày do nằm tại cảng chờ kiểm hóa thực tế (luồng đỏ) nếu hồ sơ không khớp tuyệt đối.

Lời khuyên từ chuyên gia: Bước đầu tiên của chuyển đổi chính ngạch là xác định đúng mã thuế. Hãy tham khảo Bảng mã HS Code cho 20 mặt hàng nhập khẩu phổ biến 2026 để chuẩn hóa dữ liệu hàng hóa của bạn.

4. Biến thách thức thành cơ hội cùng Hoa Nam Logistics

Dù lộ trình 2030 mang lại nhiều áp lực, nhưng đây cũng là cơ hội để doanh nghiệp xây dựng nền tảng kinh doanh bền vững, đủ điều kiện để bán hàng trên các sàn TMĐT lớn hoặc tham gia đấu thầu.

Với hơn 10 năm kinh nghiệm thực chiến, Hoa Nam Logistics đồng hành cùng doanh nghiệp bạn đi xuyên qua các rào cản pháp lý:

• Tư vấn mã HS chính xác: Giảm tỷ lệ bị bác C/O và tránh các khoản phạt sai mã thuế.

• Soát xét hồ sơ trước 3-5 ngày: Đảm bảo hồ sơ khớp tuyệt đối từng ký tự trước khi tàu cập cảng để tối ưu tỷ lệ luồng xanh.

• Dịch vụ ủy thác trọn gói: Hoa Nam đứng tên nhập khẩu, lo mọi thủ tục từ thanh toán quốc tế đến giao hàng tận kho, bàn giao bộ hồ sơ gốc và hóa đơn VAT đầy đủ.

Bạn lo lắng về chi phí? Hãy khám phá Công thức tính chi phí chính ngạch minh bạch của Hoa Nam để thấy rằng chính ngạch không hề đắt đỏ như bạn nghĩ nếu tính đến lợi ích khấu trừ thuế và bảo hiểm hàng hóa 100%.

Đừng để Nghị định 122 trở thành rào cản cho sự phát triển của bạn. Hãy để Hoa Nam Logistics giúp bạn "lên đời" chính ngạch, an tâm kinh doanh và kiến tạo thịnh vượng

📞 Hotline tư vấn 24/7: 1900.633.053 👉 Yêu cầu tư vấn lộ trình chuyển đổi chính ngạch miễn phí ngay!